IPM SCHOOL FARMERS EDUCATION PLATFORM

  ऑगस्ट २०२६ मध्ये विचारलेल्या प्रश्नाचे उत्तर देणाऱ्या शेतकरी मित्रांची नावे आणि त्यांनी दिलेली उत्तरे... 1. चेतन हरणे, अल्लीपूर ता. हिंगणघाट जि. वर्धा  पांढरी माशी व मावा तुरतुडे साठी फवार मारतात व पिकवाढीसाठी एखादे संजीवक फवाऱ्यासोबत देतो. 2. मुनीर पटेल, इचलकरंजी जि. कोल्हापूर औ पिकाच्या सुरुवातीच्या अवस्थेत प्रामुख्याने रस शोषक किडींचा बंदोबस्त करावा.  त्यासाठी थायोमेथॉग्जाम इमिलाक्लोप्रीड, ऍसिटॅमि प्रीड  सारख्या औषधांचा उपयोग करावा.  3. धर्माबाद, नांदेड  वरील फोटोमध्ये दाखवलेल्या पिकामध्ये रस शोषक किडींचा त्यामध्ये मुख्यतः पांढरी माशीचा प्रादुर्भाव मोठ्या प्रमाणात झाला आहे आणि त्यामुळे पांढरी माशी ही वरील येलो-मोजक या विषाणूजनित रोगाचा प्रसार पिकामध्ये मोठ्या प्रमाणात करत आहे त्यामधून वरील परिस्थिती निर्माण झाली त्यासाठी सर्वप्रथम पांढरी माशीचा प्रादुर्भाव कमी करण्यासाठी मी माझ्या प्लॉटमध्ये चिकट सापळ्यांचा वापर करेल जेणेकरून या विषाणूजन्य रोगाचा वाहक म्हणून प्रसार करणाऱ्या पांढरी माशीची नियोजन करता येईल व प्रादुर्भाव आहे त्या परिस्थितीत...

  जुलै २०२६ मध्ये विचारलेल्या प्रश्नाचे उत्तर देणाऱ्या शेतकरी मित्रांची नावे आणि त्यांनी दिलेली उत्तरे... 1. विशाल पाटील, सेनापती कापशी ता.कागल जि.कोल्हापूर जैविक कीटकनाशक वापरतो , चिकट सापाळा  2. संजय रामचंद्र कांबळे, नंद्याळ ता. कागल जि. कोल्हापूर  चिकट सापळे, कामगंध सापळे, पक्षी थांबे, दशपर्णी अर्क तसेच निम अर्क फवारणी घेणे. 3. शिवाजी पांडुरंग चौगले, मु. पो. सोन्याची शिरोली, ता.राधानगरी, जि.कोल्हापूर  एकात्मिक कीड नियंत्रण  करू जैविक कीड नियंत्रण करू  प्रकाश सापळे फेरोमेन ट्रॅप याचा वापर करू  निमार्क डदशपर्णी अर्क वापरू. 4. सयाजीराव गोपाळराव पोखरकर, कोतूळ,(गोपाळ बाग) ता. अकोले, जि. अहिल्यानगर   रशक किड्यांच्या नियंत्रणासाठी रासायनिक कीटकनाशकांच्या ऐवजी आम्ही कोबी वर्गीय पिकामध्ये चिकटसापळे,वेलवर्गीय पिकांमध्ये फेरोमेन ट्रॅप्स, प्रकाश सापळे, यांचा वापर करतो. तर वांगी पिकामध्ये कडुनिंबाचा पाला तसेच करंज झाडाचा पाला वाटून, वस्त्रगाळ करून, त्याचे द्रावण पिकांवर फवारतो त्यामुळे रस शोषक किडींचा प्रादुर्भाव कमी होतो/होत न...

  जून २०२६ मध्ये विचारलेल्या प्रश्नाचे उत्तर देणाऱ्या शेतकरी मित्रांची नावे आणि त्यांनी दिलेली उत्तरे 1. समीर सुर्वे, मु.पो - पावशी, ता-कुडाळ, सिंधुदुर्ग Right time sowing seeds, pond water irrigation, 2. कृषिभूषण सयाजीराव गोपाळराव पोखरकर, कोतूळ,ता. अकोले,जि. अहिल्यानगर  दुबार पेरणीची समस्या टाळण्यासाठी अवलंब करण्याच्या पद्धती..... *जमिनीत पुरेशी ओल असल्याशिवाय पेरणी करू नये. *साधारणपणे 80 ते 100 मिलिमीटर पाऊस झाल्याशिवाय पेरणी करू नये. *उताराच्या आडव्या दिशेने पेरणी करावी, जेणेकरून झालेल्या पावसाचे पाणी अडवून नैसर्गिक रित्या त्या ओलाव्यावर पिकाची उत्तम वाढ होऊ शकेल. *संरक्षित पाण्याची व्यवस्था करून ठेवावी. * पावसाच्या कालखंडात अचानक पावसाने हुलकावणी दिल्यास एक दोन ओलिता वाचून पीक हातचे जाण्याची शक्यता नाकारता येत नाही. म्हणून संरक्षित पाणी देण्यासाठी शेततळे किंवा इतर ठिकाणची पर्यायी व्यवस्था तयार करावी. *कमी पावसात तग धरू शकतील अशा पिकांची पेरणीसाठी निवड करावी. *साधारणपणे या प्रमुख बाबींचा अवलंब केल्यास दुबार पेरणीचे संकट टाळता येऊ शकते. 3. गणपत रावसाहेब मिसाळ,...

  मे २०२६ मध्ये विचारलेल्या प्रश्नाचे उत्तर देणाऱ्या शेतकरी मित्रांची नावे आणि त्यांनी दिलेली उत्तरे  1. निबोंळी पावडर 2. निबोंळी पावडर 3. Metarisum and beveria bassiana 2 kg each per acre  Or bayer Lasenta 150 gm / acre 200 litre water 4. प्रकाश सापळे लावत आहे  5. * Epn * Pacilomycine * Lecnta + decis * Slayer pro 6. लिंबाच्या झाडाखाली प्रकाश सापळे लाउन 7.  शरद केशवराव बोंडे (भिलोना तालुका अचलपूर  जिल्हा अमरावती) खरीप पिकांना (विशेषतः सोयाबीन, कपाशी) हुमणी (White Grub) अळीपासून वाचवण्यासाठी सध्या खालील प्रभावी उपाययोजना करण्यात येत आहेत:१. जैविक नियंत्रण (सर्वात प्रभावी):मेटारायझियम ॲनिसोप्ली (Metarhizium anisopliae): हे जैविक कीटकनाशक प्रति एकर २ ते ३ किलो शेणखतात किंवा ओल्या मातीत मिसळून जमिनीत द्यावे.ब्युव्हेरिया बॅसियाना (Beauveria bassiana): याचा वापरही हुमणीच्या अळ्या नष्ट करण्यासाठी केला जातो.निंबोळी पेंड: पेरणीपूर्वी हेक्टरी ५०० किलो निंबोळी पेंड जमिनीत टाकल्यास हुमणीच्या अंड्यांचा नायनाट होतो.२. यांत्रिक नियंत्रण:प्रकाश सापळे (Light Traps): जून-जु...

आंबा पिकातील फळगळ ही बागायतदारांसमोरील एक मोठी समस्या आहे. मोहोर लागल्यापासून ते फळ काढणीपर्यंत विविध टप्प्यांवर फळगळ होऊ शकते. वेळीच उपाययोजना केल्यास हे नुकसान टाळता येते. आंबा फळगळीची प्रमुख कारणे पाण्याचा ताण: - कडक उन्हाळ्यात जमिनीतील ओलावा कमी झाल्यामुळे किंवा अनियमित पाणी पुरवठ्यामुळे झाड फळे गाळून टाकते. अन्नद्रव्यांची कमतरता:- प्रामुख्याने बोरॉन, झिंक आणि नत्र यांसारख्या सूक्ष्म अन्नद्रव्यांच्या कमतरतेमुळे फळांची देठं कमकुवत होतात. हवामानातील बदल:- अचानक वाढलेले तापमान, उष्ण वारे (लू) किंवा ढगाळ हवामान यामुळे फळगळ वाढते. कीड आणि रोगांचा प्रादुर्भाव(तुडतुडे):- हे फळांतील रस शोषतात, ज्यामुळे फळे गळतात. भुरी आणि करपा रोगाचा प्रादुर्भाव:- या रोगांमुळे फळांच्या देठावर जखमा होतात. संप्रेरकांचे असंतुलन: झाडातील नैसर्गिक संजीवकांचे प्रमाण कमी झाल्यामुळे 'अ‍ॅबसिसिक ॲसिड' तयार होते, जे फळगळीला कारणीभूत ठरते. परागीभवन : परागीभवन योग्य प्रकारे न झाल्यास फळांची वाढ खुंटते आणि ती गळून पडतात. फळगळ थांबवण्यासाठी उपाययोजना १.पाणी व्यवस्थापन: -  *फळे वाटाण्याच्या आकाराची झाल्यावर झ...

  आंबा बागेत फळे सेट होत असताना (म्हणजेच फळे वाटाण्याएवढी किंवा सुपारीच्या आकाराची असताना) तुडतुड्यांचा प्रादुर्भाव झाल्यास फळगळ होण्याची मोठी शक्यता असते. या काळात तुडतुडे फळांच्या कोवळ्या देठातून रस शोषतात, ज्यामुळे फळे कमकुवत होऊन गळतात. अशा वेळी योग्य प्रकारे नियंत्रण उपाय केल्यास होणारे नुकसान टाळले जाऊ शकते.  आंबा बागेमध्ये तुडतुडे नियंत्रणासाठी उपाययोजना:- सुरुवातीला जैविक आणि नैसर्गिक उपाय वापर करा. ज्यामुळे किडीचा प्रादुर्भाव लक्षात येईल आणि किडीचा प्रादुर्भाव कमी असताना नियंत्रण उपाय करणे सोपे जाईल.  *मशागत आणि बागेमध्ये स्वच्छता (प्रतिबंधात्मक उपाय)- छाटणी : बागेत सूर्यप्रकाश खेळता राहील याची काळजी घ्या. झाडाच्या आतील दाटी करणाऱ्या आणि वाळलेल्या फांद्या काढून टाका. सूर्यप्रकाशामुळे तुडतुड्यांचे प्रमाण कमी होते. *चिकट सापळे वापर: बागेत प्रति एकरी ३० ते ४० पिवळे चिकट सापळे लावा. तुडतुडे पिवळ्या रंगाकडे आकर्षित होऊन या सापळ्यांना चिकटतात. *जैविक उपाय:- * बिव्हेरिया बासियानाचा वापर: हे एक मित्र बुरशी आहे. ५ मिली प्रति लिटर पाण्यात मिसळून याची फवारणी केल्यास तुडतुड्...